Wyższe Seminarium Duchowne w Obrze
Historia
Ileż miłych i wdzięcznych wspomnień nasuwa każdemu Oblatowi wspomnienie obrzańskiego
klasztoru. Stał się on dla polskich Oblatów synonimem matki: Alma Mater Obrensis.
To tutaj niejako zrodzeni zostali do kapłaństwa, studiując filozofię i teologię.
Pierwotnie Seminarium miało powstać w Szamotułach koło Poznania. Już w lipcu
1924 roku dom po niemieckich sierotach wojennych został wykupiony przez Oblatów.
Planowano początkowo umieścić w tym domu Niższe Seminarium Duchowne (gimnazjum),
gdyż w Lublińcu na Ślądku brakowało już miejsca. Jednak Siostry Franciszkanki,
które prowadziły ten dom również starały się o jego nabycie. Znalazły ponadto
poparcie Kard. E. Dalbora, arcybiskupa poznańskiego, który w zamian za odstąpienie
Szamotuł ofiarował oblatom pocysterski klasztor w Obrze. W 1926 roku Oblaci
polscy otrzymali na własność klasztor i parafię w Obrze.
Tak więc w 1926 roku pocysterskie mury, po odejściu z Obry księży emerytów
(1904 - 1924), przejmują Misjonarze Oblaci Maryi Niepokalanej z zamiarem utworzenia
tu Wyższego Seminarium Duchownego. W rok później Oblaci przejmują duszpasterzowanie
tutejszej parafii.
Oblaci powoli zaadoptowali mury do nowych potrzeb seminarium, planowanego
na 100 kleryków. W latach międzywojennych (1926 - 39) z seminarium wyszło
niespełna 100 młodych kapłanów Ale również, oprócz kształcenia coraz większej
liczby kapłanów - misjonarzy, duszpasterzują i gospodarzą w Obrze.
Wioska staje się uhonorowana tym wyróżnieniem, tym bardziej że seminarium
odwiedzają sławni misjonarze i duchowni z całego świata. Wioska staje się
przez to znana w świecie.
Niestety szybki rozwój seminarium przerywał rok 1939 i II wojna światowa.
Klasztor pustoszeje, klerycy rozpierzchają się po całym świecie. Zakonników,
których zastano w klasztorze dostają się do obozów. Pozostał tylko wyświęcony
niedawno jeden Oblat - o. J. Machoń, który półlegalnie sprawował posługę religijną
w pobliskiej Kopanicy. W klasztorze urządzono od 1940 roku szkołę dla policji.
Kościół zamknięto, a wszystkie oznaki życia religijnego poniszczono. Następnie,
po likwidacji szkoły policyjnej, w murach seminarium utworzono szpital dla
chorych na gruźlicę. O. Machoń zdołał uzyskać od władz niemieckich pozwolenie
na pełnienie posług duszpasterskich w szpitalu.
15 stycznia 1945 roku wkracza I Front Białoruski, a za nim w lutym pierwsi
żołnierze polscy. Wkrótce potem zjawiają się Oblaci, a w rok później znów
w klasztornych murach powstaje seminarium. Jednak ziemię klasztorną na mocy
Ustawy o Dobrach "Martwej Ręki" z 1950 roku odbiera państwo po wielu konfiskatach
i szykanach.
W latach 1981 - 1997 prowadzona była budowa nowych pomieszczeń seminaryjnych
wraz z zapleczem. Pomimo tej rozbudowy pod koniec lat osiemdziesiątych trudno
jednak pomieścić wciąż wzrastającą liczbę kleryków. W tym czasie w domu zakonnym
było kilkunastu ojców profesorów, braci zakonnych i 150 kleryków.
W Obrze, oprócz studiów wielką rolę odgrywały różne kółka i seminaria: misjologiczne,
socjologiczne i liturgiczne. Na terenie sztuk pięknych dominowały: muzyka,
śpiew i teatr. Wydawano też na powielaczu "Gościa z Obry" (1926 - 51), a następnie
od 1967 "Mozaika Obrzańska". Czasopisma te łączyły i łączą Oblatów rozsianych
po całym świecie. W seminarium kwitła turystyka, sport oraz rozwijało się
harcerstwo.
Od roku 1945 do dnia dzisiejszego wyświęconych zostało ponad 400 młodych Oblatów
- misjonarzy, z których wielu pracuje poza granicami Polski. Wielu wychowanków
wyjechało na misje. W okresie międzywojennym na Cejlon, do Kanady i Stanów
Zjednoczonych, od 1970 roku do Kamerunu, a od 1980 roku na Madagaskar oraz
wielu innych krajów.
Dzień dzisiejszy
Seminarium w Obrze jest afiliowane (złączone) z Wydziałem Teologicznym na
Uniwersytecie Adama Mickiewicza w Poznaniu. Ma prawo nadawać tytuły magisterskie
oraz jest uznawane przez władze państwowe jako szkoła wyższa.
Klasztor obrzański, to przede wszystkim dom zakonny, jednakże jego specyfiką
jest przede wszystkim to, że jest to Wyższe Seminarium Duchowne Polskiej Prowincji
Misjonarzy Oblatów Maryi Niepokalanej. Jest więc miejscem, gdzie młodzi zakonnicy
przygotowują się do kapłaństwa. W roku akademickim 1997/98 posługę lektoratu
otrzymało 12 kleryków, akolitatu - 11, święceń diakonatu - 11, a prezbiteratu
7. Natomiast 45 alumnów odnowiło czasowe śluby zakonne, a 10 złożyło śluby
wieczyste. Obecnie w seminarium uczy się na sześciu latach 97 kleryków. Studia
obejmują przedmioty filozoficzne (metafizyka, teoria poznania, historia filozofii,
teodycea, antropologia, kosmologia, ogólna metodologia nauk, logika, filozofia
religii)
i teologiczne (Pismo Święte Starego i Nowego Testamentu, teologia dogmatyczna,
moralna, pastoralna, duchowości, katechetyka, ekumenizm, historia Kościoła)
oraz specyficzne dla seminarium oblackiego: oblatykę i misjologię. Ze względu
na naszą posługę kaznodziejską poszerzony był wymiar godzin fonetyki i homiletyki.
Ponadto, w związku z pracą misyjną na różnych kontynentach świata klerycy
mają zwiększoną liczbę godzin na naukę nowożytnych języków obcych. Językiem
obowiązkowym jest język francuski. Z zajęć naukowych należy jeszcze wymienić
lektoraty językowe dla chętnych: angielski i niemiecki.
Wykładowcy seminarium w Obrze prowadzili też wykłady na Akademii Teologii
Katolickiej w Warszawie, Wyższym Seminarium Duchownym diecezji zielonogórsko-gorzowskiej,
w Arcybiskupim Wyższym Seminarium Duchownym w Gdańsku oraz brali udział w
różnego rodzaju zjazdach i sympozjach: doroczna konferencja księży rektorów,
ogólnopolskich spotkaniach specjalistów z danej dziedziny i wewnątrz zakonnych
posiedzeń Europejskiego Biura ds. Formacji. Wykładowcy pełnili także różnego
rodzaju posługi duszpasterskie w kraju (w okolicznych parafiach, w okolicznych
wspólnotach sióstr zakonnych, okazyjne misje i rekolekcje parafialne oraz
zamkniętych, animowanie sesji odnowy duchowej i okolicznościowych wykładów
dla zorganizowanych grup) i zagranicą. Wykładowcy podejmowali się także działalności
publicystycznej w formie różnego rodzaju publikacji (Cenobium, Collectanea
Theologica, Biblioteka Kaznodziejska, Vie Oblat Life, Gość Niedzielny, Wychowawca)
i książek składanych do druku, prac zbiorowych.
W seminarium w Obrze były organizowane 3 sesje formacji ustawicznej młodych
kapłanów, dwie dla braci zakonnych o ślubach czasowych oraz kongres świeckich
stowarzyszonych z Oblatami i sympozjum religioznawczo - misjologiczne pt.
Odkupienie, a dialog międzyreligijny. Ciekawą formą są też prowadzone w seminarium
zajęcia i wykłady z zaproszonymi ciekawymi gośćmi. W ostatnim czasie byli
w Obrze, np.: abp senior J. Stroba, bp J. Shikongo z Namibii, bp A. Liška
z Czech, p. senator A. Grześkowiak, p. prof. Fr. Adamski (UJ), znany językoznawca
p. prof. J. Miodek (UW - Wrocław) oraz oo. asystent generalny R. Szmydki,
radny generalny na Europę J. P. Caloz oraz ekonom generalny A. Keuter oraz
inni goście: o. T. Nowak - prowincjał z Kanady, o. J. Pielorz - historyk oblacki
i znawca duchowości zgromadzenia z Belgii, o. prof. A. Kurek z ATK w Warszawie,
o. prof. W. Henkel z Papieskiego Uniwersytetu Urbanianum, o. M. Adamczuk -
prowadził wykłady o roli mediów w ewangelizacji, o. St. Rut z Hong - Kongu,
o. M. Nowak z Czech, o. M. Kasperski z Madagaskaru, o. K. Meisner, s. dr E.
Durlak, p. mgr St. Rzeźniczak, dr K. Korab oraz prawosławny ksiądz E. Cebulski
z Wrocławia i administrator parafii Ewangelicko - Augsburskiej z Zielonej
Góry, ks. D. Lik.
Klerycy często uczestniczą w stosunkowo licznych sympozjach
i sesjach naukowych, organizowanych przez ośrodki naukowe akademickie i seminaryjne
w Polsce. Co roku w okresie wakacyjnym 4 kleryków bierze udział w miesięcznych
kursach językowych: 2 w Strasbourgu na języku francuskim i 2 we Wiedniu na
języku niemieckim. Ponadto seminarium było reprezentowane na spotkaniu oblatów
formacji pierwszej w Lyonie we Francji. Uzupełnieniem studiów są też rozmaite
praktyki duszpasterskie. Ich wachlarz jest bardzo szeroki: od cotygodniowych
weekendowych pomocy do tygodniowych lub okazyjnych pomocy w pobliskich parafiach,
udział w akcjach misyjnych, powołaniowych i charytatywnych, Świąteczna i wakacyjną
pomoc w parafiach oblackich w kraju i na Ukrainie, współudział w przygotowaniu
i prowadzeniu rekolekcji szkolnych, homilie, kazania powołaniowe, pasyjne
i okolicznościowe oraz praktyki w więzieniach Wrocławia oraz pomoc siostrom
w Wielkiej Wsi i Wolsztynie, gdzie prowadzone są domy opieki dla dzieci i
osób starszych, a od października 1998 roku klerycy będą jeździli z posługą
także do domu dziecka.
Do stałej tradycji seminaryjnej należy też organizowanie przez kleryków przedstawień
teatralnych pod kierunkiem ks. E. Hanasa Cor: Zbójcy Schillera, Gość Oczekiwany
Z. Kossak Szczuckie, Dies irae R. Brandstaetaera i Folwark zwierzęcy G. Orwela.
Szeroko zakrojoną działalność prowadzi także chór seminaryjny oraz klerycki
zespół muzyczny Gitary Niepokalanej, który wydał swoją nową kasetę pt. Wezwani
przez miłość, odbył tournee po Ukrainie oraz koncertował okazyjnie w parafiach
całej Polski, a w czasie wakacji prowadził ewangelizacje w Łebie. Dobrze działa
też zespół redakcyjny seminaryjnego kwartalnika Mozaika Obrzańska (kolejny
numer pod adresem: adres z czasopisma oblackie - "Mozaika Obrzańska"). W Obrze
działają też koła zainteresowań i różnego rodzaju grupy: Misyjna, Apostolstwa
Chorych, Oblacko - powołaniowa, Krucjata Wyzwolenia Człowieka, Grupa modlitewna
"Immaculata" oraz Kleryckie Koło Ekumeniczne. Są również wspaniałe warunki
dla sportowej rekreacji: boisko do piłki nożnej, piłki siatkowej, kort tenisowy
oraz siłownia. Dogodnością jest także bliskie położenie lasu oraz uroczy krajobraz.
W ostatnim czasie dokonano remontu starej części gmachu seminaryjnego. Wymieniona
została całkowicie instalacja elektryczna, wodna i centralnego ogrzewania.
Wszystkie pomieszczenia zostały przebudowane, ocieplone i pomalowane. Ponadto
wymalowane zostały pokoje kleryków w nowej części seminarium, oddano do użytku
alumnów salę komputerową z 9 stanowiskami pracy (7 komputerów do pisania prac
magisterskich, 1 mulimedialny do nauki języków oraz jeden na użytek kwartalnika
seminaryjnego Mozaiki Obrzańskiej), kserokopiarki oraz włączono seminarium
do sieci Internetu.
Wizytówką seminarium jest także biblioteka, w której pracuje 11 osób: 9 bibliotekarzy
oraz 2 introligatorów. W ostatnim czasie nabyła ona 1.574 pozycji książkowych,
a od różnych ofiarodawców otrzymała kolejne 1.100.
Obecnie księgozbiór biblioteki liczy ok. 59.000 druków zwartych skatalogowanych
oraz ok. 20.000 nie skatalogowanych (w dużej mierze dubletów), czasopism polskich
- 373, w tym bieżących - 181, czasopism obcojęzycznych - 215, w tym bieżących
- 65. Razem zatem jest 588 tytułów czasopism, w tym 246 bieżących.
Adres:
Klasztor:
ul. Szkolna 12, 64-211 Obra
tel. (0-68) 384-12-97
e-mail:
klasztor: obra@omi.org.pl
biblioteka: obrabiblio@omi.org.pl
ekonom: obraek@omi.org.pl
rektor: obrarekt@omi.org.pl
Parafia:
ul. Szkolna 12, 64-211 Obra
tel. (0-68) 384 05 70
e-mail: obrapar@omi.org.pl